Schotland is een steeds populairder wordende vakantiebestemming. Het land beschikt naast een overweldigende natuur over een rijk cultureel erfgoed. Op elke bergtop zie je wel een kasteel. Officieel staan er ruim duizend kastelen, paleizen en landgoederen in dit land. Schotland is ook nog eens voor een groot deel bijna onbegaanbaar door het ruige, bergachtige landschap. Daarom leven er slechts 5,4 miljoen Schotten op een oppervlakte van zo’n 88.000 vierkante kilometer. Ter vergelijking: in Nederland wonen bijna 18 miljoen mensen op amper 41.500 km².
Uitersten in sfeer en natuur
De enige grens in Schotland is die met Engeland. Die is ooit in de elfde eeuw getrokken van oost naar west ter hoogte van de rivier Forth. Heel Schotland in één vakantie bezoeken is een onmogelijke opgave. Maar twee bestemmingen springen er uit: de hoofdstad Edinburgh en het prachtige eiland Skye. Twee uitersten in sfeer en natuur.
Edinburgh is een heerlijke stad met grote toeristische trekpleisters en laat compleet andere indrukken achter dan Skye. Beide Schotse bestemmingen laten de tegenstellingen zien, die in dit land moeiteloos samengaan. Double Scotch dus, om in termen te blijven van de nationale drank whisky.
Double Scotch: drukte in Edinburgh versus serene rust op Skye
Het eiland Skye is een stukje Schotland in pocket formaat. Niet voor niets wordt het door velen beschouwd als het mooiste deel van Schotland. Het staat ook wel bekend als het ‘misteiland’. Alles wat de Schotse Hooglanden zo aantrekkelijk maakt, komt op Skye samen op een relatief overzichtelijke oppervlakte. Dat is waarschijnlijk de belangrijkste reden voor de populariteit van dit grootste eiland van de Binnen-Hebriden, de eilandengroep langs de westkust van het vaste land.
Brug naar Skye
Skye trekt jaarlijks meer dan een half miljoen bezoekers, terwijl er maar 10.000 mensen wonen. De aanleg van de brug naar het vasteland in 1995 heeft daar ongetwijfeld aan bijgedragen. Direct na de brug krijg je aan je linkerhand al een voorproefje van wat je als toerist op Skye te wachten staat: de Black and Red Cuillins.
Deze bergen zouden in de Alpenlanden niet misstaan. Maar pas wel op als je meteen naar je wandelschoenen grijpt: veel van deze bergen zijn slechts voorbehouden aan ervaren bergwandelaars en -klimmers. Het beste startpunt hiervoor is Glen Brittle, bij de gelijknamige camping die overigens aan een prachtige baai ligt.
Watervallen met sprookjes
Op de weg naar de bergen kom je langs de betoverende (of betoverde?) Fairy Pools, met hun romantische watervallen. Fairy Pools? Doen ze hier aan sprookjes? Volgens de talloze legendes die op Skye (en heel Schotland trouwens) de ronde doen, zouden er op Skye overal feeën te vinden zijn. Schotten zijn hier dol op.
Door de grote toestroom van bezoekers is het echter onwaarschijnlijk dat ze zich bij deze waterpoelen laten zien. Voor wie geen ervaring heeft met bergbeklimmen, maar toch unieke rotsformaties wil bewonderen, is het noordwesten van het eiland ‘the place to be’. De schilderachtige kliffen en bergtoppen zijn werkelijk schitterend. Vooral Quiraing en The Old Man of Storr (zie ook de tip) blijven je voor altijd bij.
Tropengevoel
Skye heeft nog veel meer bezienswaardigheden. Zoals de Sligachan Old Bridge, een Victoriaanse stenen brug met drie bogen bij het stadje Portree, dat zich met amper tweeduizend inwoners gewoon ‘hoofdstad’ van Skye mag noemen. Over die oude brug horen we ook de nodige legendes – Skye zit er vol mee. Portree heeft vrolijk gekleurde huisjes en een oude pier die zich een eind in zee uitstrekt. We bezoeken ook Dunvegan met zijn gelijknamige oude kasteel, en niet ver daarvandaan ligt Coral Beach, dat overigens niets met koraal van doen heeft.
Het witte zand en de azuurblauwe kleur van het water wordt veroorzaakt door een soort zeewier met de naam maërl. Het effect is er wel – je waant je zomaar in de tropen. Voor wie houdt van adembenemende landschappen vol kliffen, is een bezoek aan Neist Point in het uiterste westelijke deel van het eiland een aanrader. Maar ga daar alsjeblieft niet met een camper of caravan naartoe. Laat hem staan op de Kinloch Campsite bij Dunvegan. Niet alleen de lokale bevolking, maar zeker ook de natuur (en je zenuwen – het pad is knap lastig) zullen je dankbaar zijn.
Tip!
Trotternish Ridge in het noorden van Skye is een aparte beleving. Zelfs als je die vergelijkt met andere magnifieke berggebieden in Schotland. Ongeveer 15.000 jaar geleden vond hier een enorme aardverschuiving plaats. Het resultaat was een bizar rotslandschap vol smalle spitsen dat nog steeds verbaast. Vanuit Quiraing en de Old Man of Storr kan je er via relatief gemakkelijke wegen komen. Adembenemende uitzichtpunten verzekerd.
Royal mile
Veel grote steden zijn er in Schotland niet te vinden. Maar de levendige stad Edinburgh mag er zijn. De stad vormt een groot contrast met Skye, zeker in vergelijking met het desolate landschap van de woeste Hooglanden op het eiland. Het compacte oude centrum is ideaal om lopend te verkennen. Dat is iets meer dan anderhalve kilometer lang (ongeveer een mijl dus), en daarom wordt het ook wel de Royal Mile genoemd. Een goed startpunt is het Palace of Holyroodhouse. Direct daar tegenover ligt het Schotse parlement (ook een bezoek waard), en daar begint ook de klim naar Arthur’s Seat.
Vanaf hier wandel je de Royal Mile, die gestaag omhoogloopt in de richting van Edinburgh Castle, waarbij de oude binnenstad van oost naar west wordt doorsneden. Onderweg kom je langs het indrukwekkende Museum of Edinburgh tegenover de Tolbooth Tavern met zijn typische klokkentoren. Maar natuurlijk zijn er ook talloze pubs, leuke winkeltjes en op elke hoek een vrolijke straatmuzikant. Verderop zien we de beroemde St. Giles Cathedral en de leuke Lawnmarket met de Tolbooth Kirk, en dan ben je alweer bijna bij het einde van de mijl: de poort van Edinburgh Castle.
De moeite waard tijdens een wandeling is ook de omweg via het noorden van de stad. Daar ligt de levendige Princes Street met zijn uitgestrekte park. Ook leuk: een bezoekje aan The Real Mary King’s Close in Edinburgh’s enige bewaard gebleven 17e eeuwse straat – een doolhof van smalle steegjes in het oude centrum. Naar het zuiden loop je via Victoria Street met zijn kleurrijke huizen terug naar de Grassmarket.
Tip!
Wie te voet redelijk fit is, komt in de Schotse hoofdstad Edinburgh ogen te kort. Wat te denken van de wandeling naar Arthur’s Seat? Vanuit Holyrood Park, vlak bij het parlementsgebouw aan de voet van de Royal Mile, leiden diverse wandelpaden omhoog naar Edinburgh’s eigen heuveltop met de passende naam Arthur’s Seat. De inspanning van de klim wordt beloond met een prachtig panoramisch uitzicht over de hele stad.
Edinburgh vormt een groot contrast met het desolate landschap van de woeste hooglanden.
Schotse kroonjuwelen
Net als bergen en meren, zijn ook kastelen, paleizen en niet te vergeten oude ruïnes onlosmakelijk verbonden met Schotland. Ze zijn een belangrijk deel van de Schotse geschiedenis. Hun uiterlijk is zeer divers, variërend van gebouwen die al eeuwenlang in het bezit zijn van (adellijke) families en nog steeds worden bewoond, tot kastelen die inmiddels zijn vervallen tot ruïnes. Sommige kastelen verhuren kamers, terwijl andere vanwege hun vervallen staat slechts van buitenaf te bezichtigen zijn.
Een bezoek aan zo’n Schots kasteel is eigenlijk een must.
Het belangrijkste Schotse kasteel is het al eerder genoemde historische Edinburgh Castle. Gebouwd op een oude vulkaankegel, biedt het een prachtig uitzicht over de stad, een plek die ook van militair belang was. De Schotse kroonjuwelen worden hier sinds jaar en dag bewaard. Het Palace of Holyroodhouse, aan de andere kant van de Royal Mile, is lange tijd de officiële residentie geweest van de Britse koning in Schotland.
De ‘Stone of Destiny’ in Scoon Palace, even ten noorden van Edinburgh, benadrukt de betekenis van dit kasteel in de historie van het Schotse koninkrijk. Verderop in de Hooglanden ligt Balmoral Castle, de zomerresidentie van de Britse koninklijke familie. Net als Holyrood Palace kan het landgoed worden bezocht, maar alleen als de koninklijke familie daar niet aanwezig is. De lijst van Schotse permanent bewoonde kastelen is lang, net als die van kasteelruïnes. Stuk voor stuk vertellen ze een prachtig, eigen verhaal over de Schotse geschiedenis.
Tip!
Abbotsford House bij Melrose is geen paleis, maar ook geen kasteel. Het is meer een mix van beide. Het kostte de bouwer bijna zijn hele vermogen. Binnen vinden we het complete werk van Sir Walter Scott, de romantische Schotse schrijver. De mengelmoes van bouwstijlen, opgeleukt met wat typische overblijfselen uit de Schotse geschiedenis, ligt in een prachtige, enorme tuin.
Ook kamperen in Schotland?
Op Eurocampings vind je bijna honderd campings in Schotland. Hieronder alvast een voorproefje!
